Używanie papieru już nie musi przyczyniać się do wycinania lasów, odkąd pojawiły się ekologiczne zamienniki tego materiału. Choć pochodzą z różnych surowców, łączy je jedno: przy ich produkcji nie ucierpiało żadne drzewo.

Według danych prezentowanych przez serwis theworldcounts.com w każdej sekundzie powstaje 10 mln ton papieru. Tymczasem, aby wytworzyć 1 tonę — czyli roczny zapas dla czterech przeciętnych Europejczyków   trzeba poświęcić aż 17 drzew. Jedynym sposobem na zmniejszenie tych statystyk jest ograniczenie zużycia papieru i korzystanie z jego ekologicznych odpowiedników.

Papier ekologiczny z recyklingu

Obecnie do najpowszechniejszych zamienników tradycyjnego papieru należy papier ekologiczny z recyklingu, który odzyskuje się z makulatury. Posegregowany, zużyty papier miesza się z wodą i rozwłókniaczem, dzieli na włókna celulozowe, oczyszcza i odbarwia, czasem, na końcowym etapie produkcji, również bieli. Dzięki temu udaje się pozyskać zarówno papier w naturalnym odcieniu szarości i jasnego brązu, jak i papier biały, który wizualnie nie różni się od swojego tradycyjnego odpowiednika. Jest za to bezpieczniejszy dla środowiska. Produkcja 1 tony tego materiału pozwala nie tylko uratować 17 drzew, ale też zaoszczędzić ponad 26 tys. litrów wody i 4200 kWh energii.  

Z papieru ekologicznego z recyklingu powstają m.in.: zeszyty, notatniki, koperty, wizytówki i papier do drukarek. Z powodzeniem można go zatem wykorzystać zarówno w celach prywatnych, jak i zawodowych, na przykład do drukowania i wysyłania dokumentów.  

Papier z kamienia wapiennego

Dostępny na mniejszą skalę jest wynaleziony na Tajwanie papier z kamienia. W ¾ składa się z węglanu wapnia, pozyskiwanego z materiałów pobudowlanych, w pozostałym procencie — z żywicy i polietylenu. Naturalnie biały kolor oraz wysoka odporność na wodę, tłuszcz i rozdarcia sprawiają, że śmiało może on konkurować z tradycyjnym papierem, a nawet — papierem z recyklingu. Zwłaszcza, że jest od nich nie tylko trwalszy, ale i  bardziej ekologiczny. Jego wyprodukowanie nie wymaga użycia ani kropli wody i wybielaczy. Pochłania też znacznie mniej energii oraz przyczynia się do emisji mniejszej ilości dwutlenku węgla.

Na polskim rynku są dostępne głównie kalendarze i notesy z kamiennego papieru. Materiał ten równie dobrze może jednak posłużyć do wykonania opakowań, etykiet czy materiałów promocyjnych.

Papier Lokta

W lasach na zboczach Himalajów rosną krzewy z gatunku Daphne (popularnie zwane Lokta), z których kory nepalskie kobiety wytwarzają papier. Tradycyjnie służył on do zapisywania dokumentów rządowych i tekstów religijnych. Obecnie powstają z niego również produkty codziennego użytku: opakowania, origami, oprawy książek czy tapety. W Polsce wyroby z tego papieru (głównie notatniki) oferują przede wszystkim sklepy specjalizujące się w imporcie wyrobów z Indii i Nepalu.

Papier Lokta cieszy się uznaniem ze względu na trwałość (może przetrwać nawet 3,5 tys. lat), odporność na wilgoć i rozdarcia, a także ręczny sposób wykonania, dzięki któremu każdy pojedynczy egzemplarz zyskuje niepowtarzalny charakter. Niepodważalną zaletą Lokty jest także jego ekologiczność. Produkcja, choć bazuje na na materiale roślinnym, nie przyczynia się do niszczenia krzewów, które po zebraniu kory w pełni się regenerują. 

Papier ekologiczny – świadomy wybór

Używanie papieru wymaga dzisiaj ograniczeń, podejmowania świadomych decyzji i poszukiwania ekologicznych rozwiązań. Można się spodziewać, że wraz ze wzrostem wiedzy na temat stanu środowiska naturalnego, na rynku będzie pojawiać się coraz więcej „papierowych” wynalazków. Póki co warto sięgać po te, które już są dostępne i…oszczędzać drzewa. 

Zachęcamy też do zapoznania się z tematem zużycia papieru podczas pracy w domu: